1
00:00:10,279 --> 00:00:15,279
Geleverd door explosieve schedel
https://twitter.com/kaboomskull

2
00:00:19,365 --> 00:00:22,469
[alarm schettert]

3
00:00:26,172 --> 00:00:31,010
[buitenlands spreken
taal boven spreker]

4
00:00:40,886 --> 00:00:43,689
[dramatische muziek]

5
00:01:23,090 --> 00:01:26,661
[Verteller] Op 26 april 1986

6
00:01:26,694 --> 00:01:29,297
de catastrofe schudde
heel Europa

7
00:01:32,131 --> 00:01:34,701
en de wereld zou dat doen
beleef een fatale dag

8
00:01:34,735 --> 00:01:37,304
dat werd gegraveerd
in zijn geschiedenis.

9
00:01:41,342 --> 00:01:44,744
Een catastrofe zou dat wel zijn
een hele stad veranderen

10
00:01:44,776 --> 00:01:47,846
in een bericht
apocalyptische spookstad.

11
00:01:47,879 --> 00:01:50,716
[dramatische muziek]

12
00:02:10,935 --> 00:02:14,339
Een ramp die aan het licht kwam
de ware verwoestende natuur

13
00:02:14,371 --> 00:02:17,307
van kernenergie
in de verkeerde handen.

14
00:02:17,340 --> 00:02:20,009
[dramatische muziek]

15
00:02:28,150 --> 00:02:30,986
Dit is de tragedie van Tsjernobyl

16
00:02:31,019 --> 00:02:34,923
en de schade die er nog is
achterop na een dodelijk gevecht

17
00:02:34,957 --> 00:02:36,893
tegen een onzichtbare vijand.

18
00:02:48,903 --> 00:02:51,340
[rustige muziek]

19
00:03:15,193 --> 00:03:18,096
Dit lijkt zo te zijn
ongerepte wildernis,

20
00:03:20,899 --> 00:03:22,735
een wereld vol leven,

21
00:03:28,872 --> 00:03:31,809
een rustige omgeving waar de natuur
en de natuur bloeit.

22
00:03:34,744 --> 00:03:37,381
[dramatische muziek]

23
00:03:43,920 --> 00:03:46,656
Dit zou het paradijs op aarde kunnen zijn

24
00:03:49,759 --> 00:03:52,062
maar het heeft een vreselijk geheim.

25
00:03:55,063 --> 00:03:58,034
[orkestmuziek]

26
00:04:03,838 --> 00:04:06,473
Oekraïne, 1986.

27
00:04:06,507 --> 00:04:08,443
De Tsjernobyl
kerncentrale

28
00:04:08,475 --> 00:04:12,080
was een van de Sovjet-Unie
grootste kerncentrales.

29
00:04:20,353 --> 00:04:24,725
Gelegen 60 mijl ten noorden van
Kiev, de hoofdstad van Oekraïne

30
00:04:24,757 --> 00:04:26,827
en vlakbij de grens van Wit-Rusland.

31
00:04:37,568 --> 00:04:40,105
Tsjernobyl was ongeveer
negen mijl verderop

32
00:04:40,138 --> 00:04:43,373
en thuis ongeveer
12.000 inwoners.

33
00:04:43,406 --> 00:04:46,344
[orkestmuziek]

34
00:05:20,574 --> 00:05:22,076
Dichter bij de fabriek,

35
00:05:22,110 --> 00:05:24,846
slechts twee mijl verderop
van de reactoren,

36
00:05:24,879 --> 00:05:27,549
de stad Pripyat
werd gebouwd in 1970

37
00:05:27,581 --> 00:05:29,783
als thuis voor de fabrieksarbeiders.

38
00:05:30,850 --> 00:05:32,819
Deze nieuwe stad had een hoge kwaliteit

39
00:05:32,852 --> 00:05:34,756
en moderne hoogbouw.

40
00:05:41,027 --> 00:05:43,930
Pripyat gehuisvest
bijna 50.000 mensen.

41
00:05:46,933 --> 00:05:50,370
Het was levendig en
rijk, vol talenten,

42
00:05:50,403 --> 00:05:52,138
en goederen waren meer
daar verkrijgbaar

43
00:05:52,171 --> 00:05:54,039
dan in enig ander
delen van de Unie.

44
00:05:57,408 --> 00:06:00,512
[levendige, vrolijke muziek]

45
00:06:08,017 --> 00:06:10,020
Pripyat was de
perfecte uitvoering

46
00:06:10,053 --> 00:06:12,489
van de Sovjetplanning in de ideologie.

47
00:06:13,591 --> 00:06:15,126
Het leek veelbelovend,

48
00:06:19,194 --> 00:06:21,430
maar de toekomst niet
wees de heldere

49
00:06:21,463 --> 00:06:22,598
dat was voorspeld.

50
00:06:27,170 --> 00:06:32,341
In het voorjaar van 1986 werd
zijn lot was bezegeld.

51
00:06:40,549 --> 00:06:43,351
[dramatische muziek]

52
00:06:47,120 --> 00:06:50,057
Binnen in Tsjernobyl
kerncentrale,

53
00:06:50,091 --> 00:06:53,627
er waren RBMK-1000
soort reactoren.

54
00:07:00,499 --> 00:07:02,935
Ze zouden bewezen worden
zeer gevaarlijk te zijn

55
00:07:02,968 --> 00:07:04,871
vanwege een ontwerpfout.

56
00:07:05,637 --> 00:07:07,138
Volgens de arbeiders is

57
00:07:07,171 --> 00:07:09,409
reactor nummer vier
was de beste van allemaal.

58
00:07:16,949 --> 00:07:19,650
Het bleek dat ze dat niet konden
zijn meer fout geweest.

59
00:07:26,189 --> 00:07:29,026
[dramatische muziek]

60
00:07:38,501 --> 00:07:43,072
Op 26 april,
1986, om 01:23 uur,

61
00:07:43,105 --> 00:07:45,876
een catastrofe schudde
heel Europa.

62
00:07:50,178 --> 00:07:52,414
En de wereld zou dat doen
beleef een fatale dag

63
00:07:52,447 --> 00:07:54,616
dat werd gegraveerd
in zijn geschiedenis;

64
00:07:57,018 --> 00:07:59,587
een groot nucleair ongeval.

65
00:08:03,525 --> 00:08:06,995
Een van de ergste door de mens veroorzaakte
rampen aller tijden.

66
00:08:12,533 --> 00:08:15,703
De grootste nucleaire
catastrofe tot op de dag van vandaag.

67
00:08:22,708 --> 00:08:27,547
[buitenlands spreken
taal boven spreker]

68
00:08:57,404 --> 00:08:59,977
De hoeveelheid straling
was 400 keer hoger

69
00:09:00,010 --> 00:09:03,179
dan wat werd vrijgegeven door de
Bommen op Hiroshima en Nagasaki

70
00:09:03,212 --> 00:09:04,948
in 1945.

71
00:09:14,188 --> 00:09:15,623
Een radioactieve wolk

72
00:09:15,657 --> 00:09:18,359
verspreid over het geheel
Europees continent.

73
00:09:22,196 --> 00:09:23,498
Op die avond,

74
00:09:23,531 --> 00:09:26,201
een routinematige veiligheidscontrole
ging gruwelijk mis.

75
00:09:29,802 --> 00:09:32,038
De reactor vier explodeerde,

76
00:09:32,071 --> 00:09:36,075
het scheuren van de 1000 ton
dak eraf tijdens het proces.

77
00:09:36,108 --> 00:09:40,046
De energiecentrale werd geschud
door twee enorme explosies.

78
00:09:41,214 --> 00:09:42,548
Tijdens de proef,

79
00:09:42,580 --> 00:09:45,217
onvoldoende opgeleid
personeel maakte fatale fouten

80
00:09:45,251 --> 00:09:48,387
en veiligheidsprotocollen overtreden.

81
00:09:48,420 --> 00:09:51,723
Ondanks pogingen om te sluiten
de reactor volledig platleggen,

82
00:09:51,756 --> 00:09:56,060
een stroomstoot veroorzaakte een ketting
reactie van explosies binnenin.

83
00:10:00,465 --> 00:10:01,566
Tenslotte,

84
00:10:01,598 --> 00:10:03,801
de nucleaire kern
zelf werd blootgelegd

85
00:10:03,834 --> 00:10:06,403
waardoor een kernsmelting ontstaat,

86
00:10:06,437 --> 00:10:09,539
radioactief stof uitspuwen
in de atmosfeer.

87
00:10:27,790 --> 00:10:30,192
In het voorjaar van 1986,

88
00:10:30,224 --> 00:10:32,194
waar bloemen waren
zou moeten bloeien

89
00:10:32,227 --> 00:10:34,563
en de natuur komt weer tot leven,

90
00:10:34,595 --> 00:10:39,100
een heel ecosysteem was
verstoord, gebroken.

91
00:10:39,133 --> 00:10:41,802
[dramatische muziek]

92
00:10:57,884 --> 00:10:59,519
Vanaf dat moment,

93
00:10:59,552 --> 00:11:02,556
een meedogenloze strijd tegen
een onzichtbare vijand begon

94
00:11:02,588 --> 00:11:05,523
duizenden zetten
leeft aan de lijn.

95
00:11:05,557 --> 00:11:07,659
Het incident zou veranderen
een mijlpaal te zijn

96
00:11:07,692 --> 00:11:09,727
in de geschiedenis van kernenergie,

97
00:11:09,760 --> 00:11:12,697
en de katalysator van de
ineenstorting van de Sovjet-Unie

98
00:11:12,730 --> 00:11:14,200
terwijl ze het probeerden te verbergen.

99
00:11:15,667 --> 00:11:19,137
Het volk raakte gedesillusioneerd
met de Sovjet-ideologie.

100
00:11:22,907 --> 00:11:25,710
[dramatische muziek]

101
00:11:43,858 --> 00:11:47,629
Het station werd onmiddellijk
ongeschikt voor het menselijk leven,

102
00:11:47,663 --> 00:11:50,399
en deze ramp zal dat ook doen
achtervolgt zijn inwoners,

103
00:11:50,432 --> 00:11:52,168
en gevolgen hebben
op het land

104
00:11:52,200 --> 00:11:53,801
al duizenden jaren.

105
00:11:53,835 --> 00:11:56,672
[dramatische muziek]

106
00:12:26,998 --> 00:12:29,801
[dramatische muziek]

107
00:12:40,811 --> 00:12:43,580
[alarm schettert]

108
00:12:44,982 --> 00:12:48,185
De explosies onmiddellijk
doodde twee arbeiders.

109
00:12:49,719 --> 00:12:52,589
Zij waren de eersten die stierven
binnen enkele uren na het ongeval.

110
00:12:55,591 --> 00:12:57,561
Er vielen meer dan 100 gewonden.

111
00:13:10,438 --> 00:13:12,941
[dramatische muziek]

112
00:13:18,579 --> 00:13:20,714
De eerste brandweerlieden
ter plaatse komen

113
00:13:20,748 --> 00:13:22,783
heldhaftig tegen het vuur gestreden

114
00:13:22,816 --> 00:13:25,852
en zonder voldoende
beschermende uitrusting

115
00:13:25,886 --> 00:13:29,890
zich niet bewust van de straling
in de atmosfeer sijpelt.

116
00:13:29,923 --> 00:13:32,893
Ze goten tonnen water
op dit vreemde vuur,

117
00:13:32,925 --> 00:13:34,929
maar er leek niets
om het uit te brengen.

118
00:13:37,564 --> 00:13:42,402
Sommigen begonnen het bewustzijn te verliezen.
Anderen begonnen te braken.

119
00:13:44,903 --> 00:13:47,707
Minimaal 5% van de
radioactieve reactorkern

120
00:13:47,740 --> 00:13:49,842
werd vrijgelaten
de sfeer.

121
00:13:58,982 --> 00:14:01,886
Mensen werden dringend gehaast
naar de nabijgelegen ziekenhuizen

122
00:14:06,657 --> 00:14:09,859
en al het vervuilde
kleding, schoeisel en beddengoed

123
00:14:09,893 --> 00:14:10,927
werden weggegooid.

124
00:14:14,630 --> 00:14:16,432
De komende weken zullen

125
00:14:16,465 --> 00:14:20,536
op een totaal van 134 militairen
die gewond raakten,

126
00:14:20,569 --> 00:14:23,039
28 brandweerlieden en
fabrieksarbeiders zouden sterven

127
00:14:23,071 --> 00:14:24,974
van het acuut stralingssyndroom.

128
00:14:29,544 --> 00:14:32,715
Er zijn er nog veel meer gecontracteerd
ernstige ziekte.

129
00:14:41,487 --> 00:14:43,890
Zij waren de eersten
slachtoffers van Tsjernobyl.

130
00:14:50,630 --> 00:14:52,533
De komende dagen zal

131
00:14:52,566 --> 00:14:55,435
hulpdiensten wanhopig
geprobeerd het vuur onder controle te krijgen

132
00:14:55,467 --> 00:14:56,769
en stralingslekken.

133
00:14:59,639 --> 00:15:04,043
Het dodental bleef stijgen.
Het vuur brandde nog steeds.

134
00:15:10,481 --> 00:15:11,816
Op de derde dag,

135
00:15:11,849 --> 00:15:15,653
Er werden 80 helikopters gestuurd
Moskou om het vuur te blussen.

136
00:15:15,686 --> 00:15:16,854
Toen ze aankwamen,

137
00:15:16,888 --> 00:15:20,458
de temperatuur heeft het gehaald
onmogelijk dichtbij te komen.

138
00:15:20,491 --> 00:15:21,626
Vanuit de lucht,

139
00:15:21,658 --> 00:15:23,960
soldaten gooiden er 80 weg
kilogram zandzakken

140
00:15:23,993 --> 00:15:26,697
mee in de brand
hun blote handen

141
00:15:26,730 --> 00:15:29,432
om de reactoren te vullen
en doof het vuur.

142
00:15:30,467 --> 00:15:31,635
Over twee dagen,

143
00:15:31,668 --> 00:15:36,640
2.400 ton lood zou dat ook zijn
in de reactor worden gedropt.

144
00:15:41,510 --> 00:15:44,914
Na een paar missies, soldaten
zou beginnen overgeven.

145
00:15:48,917 --> 00:15:50,520
Het was heldendom.

146
00:15:52,587 --> 00:15:56,658
Het moest gedaan worden. Daar
was geen betere oplossing.

147
00:16:00,927 --> 00:16:02,096
Tijdens deze operatie

148
00:16:02,129 --> 00:16:04,999
Er waren 600 piloten
besmet met straling.

149
00:16:06,999 --> 00:16:09,068
Er was wanhoop
en hopeloosheid

150
00:16:09,101 --> 00:16:12,605
zoals de situatie leek
onmogelijk om mee om te gaan.

151
00:16:14,474 --> 00:16:17,075
Binnen rondvliegen
Helikopters waren niet genoeg.

152
00:16:17,108 --> 00:16:20,714
Ze moesten dichterbij komen
en tot in de kern.

153
00:16:22,113 --> 00:16:23,682
Maar hoe?

154
00:16:23,715 --> 00:16:25,784
Er moest iets gebeuren

155
00:16:25,818 --> 00:16:27,754
om het magma te behouden
van het smelten.

156
00:16:45,869 --> 00:16:48,706
[dramatische muziek]

157
00:16:51,574 --> 00:16:53,509
Ze kwamen met een oplossing,

158
00:16:53,542 --> 00:16:55,879
maar het zou de oorzaak zijn
verlies van meer levens.

159
00:16:57,513 --> 00:17:01,584
Ze bouwden een 550 voet lang
tunnel onder de reactor.

160
00:17:01,616 --> 00:17:06,122
De brand duurde 10 dagen en 250
brandweer om het te blussen.

161
00:17:07,021 --> 00:17:08,656
Echter,

162
00:17:08,690 --> 00:17:11,427
de giftige uitstoot bleef bestaan
ontsnappen in de atmosfeer.

163
00:17:12,326 --> 00:17:15,663
Later de bemanningen
iets gruwelijks ontdekt;

164
00:17:15,697 --> 00:17:18,433
de meest giftige massa op aarde.

165
00:17:19,766 --> 00:17:24,104
Een vaste grote radioactieve
massa gesmolten kernbrandstof,

166
00:17:24,138 --> 00:17:25,907
metaal en beton,

167
00:17:25,939 --> 00:17:28,809
gelegen onder de
reactor vier vernietigd.

168
00:17:29,909 --> 00:17:31,911
De straling
lezers hebben het duidelijk gemaakt

169
00:17:31,945 --> 00:17:35,849
dat wat erin zat, was
iets dat vermeden moet worden.

170
00:17:35,881 --> 00:17:38,084
Ze noemden het 'de
Olifantenpoot'.

171
00:17:39,718 --> 00:17:42,086
Wetenschappers geloven dat
gaat straling uitzenden

172
00:17:42,120 --> 00:17:43,989
voor nog vele eeuwen.

173
00:17:45,056 --> 00:17:46,491
Over een maand,

174
00:17:46,524 --> 00:17:49,093
10.000 mijnwerkers zouden dat doen
gestuurd worden om daar te werken

175
00:17:49,127 --> 00:17:52,432
uiterst geconfronteerd
gevaarlijke omstandigheden.

176
00:18:02,305 --> 00:18:05,008
[dramatische muziek]

177
00:18:20,955 --> 00:18:25,494
In totaal 600.000 reddingswerkers,
inclusief brandweerlieden,

178
00:18:25,528 --> 00:18:28,498
piloten, mijnwerkers en
lokale vrijwilligers,

179
00:18:28,531 --> 00:18:30,732
zijn verzonden van
over de hele unie

180
00:18:30,764 --> 00:18:33,734
om hiertegen te strijden
angstaanjagende onzichtbare vijand

181
00:18:33,768 --> 00:18:35,537
en om de ramp op te ruimen.

182
00:18:37,872 --> 00:18:41,275
Deze mensen zouden dat zijn
zogenaamde ‘de vereffenaars’.

183
00:18:50,017 --> 00:18:52,820
[dramatische muziek]

184
00:19:06,998 --> 00:19:09,968
Deze mannen en vrouwen die
een meedogenloze strijd gestreden

185
00:19:10,000 --> 00:19:13,070
zijn nu bijna geworden
vergeten helden

186
00:19:13,104 --> 00:19:16,807
toch is het dankzij hen
dat het ergste vermeden werd.

187
00:19:16,841 --> 00:19:19,644
[dramatische muziek]

188
00:19:59,946 --> 00:20:03,051
[levendige, vrolijke muziek]

189
00:20:11,424 --> 00:20:12,858
In het Kremlin in Moskou,

190
00:20:12,891 --> 00:20:15,328
acht uur na de ramp,

191
00:20:15,361 --> 00:20:19,030
Michail Gorbatsjov, leider
van de Sovjet-Unie,

192
00:20:19,063 --> 00:20:21,800
zeer beperkt ontvangen
informatie over de situatie.

193
00:20:22,902 --> 00:20:26,639
De eerste informatie
bestond uit een ongeval en brand,

194
00:20:32,076 --> 00:20:35,646
maar geen woord over een explosie.

195
00:20:39,317 --> 00:20:42,920
De reactie van de Sovjet
regering was controversieel.

196
00:20:42,952 --> 00:20:44,421
Jarenlang,

197
00:20:44,453 --> 00:20:47,691
de geheime staat probeerde het
verdoezelen wat er werkelijk is gebeurd.

198
00:20:47,723 --> 00:20:50,860
In eerste instantie bestelden ze een
complete media-black-out

199
00:20:50,894 --> 00:20:53,863
alleen maar te vermijden
paniek, beweerden ze.

200
00:20:53,895 --> 00:20:56,865
Hoe minder kennis en de
meer stilte, hoe beter.

201
00:20:57,900 --> 00:21:01,738
Maar er waren wel angstaanjagende roddels
gaat al door de stad.

202
00:21:01,770 --> 00:21:04,373
De situatie was
onderschat.

203
00:21:12,180 --> 00:21:14,882
Niemand kende de echte
omvang van het ongeval.

204
00:21:22,422 --> 00:21:24,458
Zelfs artsen waren dat
strikt geïnstrueerd

205
00:21:24,490 --> 00:21:27,727
om het de patiënten niet te vertellen
dat er iets mis was,

206
00:21:27,760 --> 00:21:29,461
en dat zouden ze ook doen
hun baan verliezen

207
00:21:29,495 --> 00:21:31,130
als ze iets anders zeiden.

208
00:21:34,967 --> 00:21:37,003
Een paar dagen na het ongeval,

209
00:21:37,035 --> 00:21:39,938
en ondanks alarmerend
stralingsniveaus,

210
00:21:39,972 --> 00:21:41,774
autoriteiten nog steeds
moedigde mensen aan

211
00:21:41,806 --> 00:21:44,142
om aan deel te nemen
Viering van de meidag,

212
00:21:44,176 --> 00:21:48,080
zelfs op gebieden waar ze bekend mee waren
ernstig besmet zijn.

213
00:21:52,184 --> 00:21:53,417
Verontrustend,

214
00:21:53,451 --> 00:21:56,788
alle beelden van 1 mei 1986,

215
00:21:56,820 --> 00:22:00,358
is inmiddels verdwenen uit de
Oekraïens Nationaal Archief.

216
00:22:27,883 --> 00:22:31,086
In Pripyat, vroeg
middag de volgende dag,

217
00:22:31,118 --> 00:22:34,822
de stralingsmetingen
waren al 15.000 keer

218
00:22:34,856 --> 00:22:36,924
hoger dan normaal.

219
00:22:36,958 --> 00:22:39,861
Tegen de avond was het zover
nog meer toegenomen

220
00:22:39,894 --> 00:22:43,130
een dodelijke dosis creëren
voor de inwoners.

221
00:22:43,162 --> 00:22:46,767
Ze zouden alleen binnen sterven
vier dagen als ze bleven.

222
00:22:52,872 --> 00:22:56,042
Zelfs op foto's
straling was zichtbaar,

223
00:23:01,146 --> 00:23:03,148
maar die van de stad
communicatie werd verbroken

224
00:23:03,181 --> 00:23:04,783
en alle wegen waren geblokkeerd

225
00:23:04,815 --> 00:23:07,419
om er zeker van te zijn dat er geen informatie is
verliet de gemeente.

226
00:23:08,553 --> 00:23:10,322
Niet op de hoogte van de
ramp gebeurt

227
00:23:10,354 --> 00:23:12,457
slechts drie kilometer verderop,

228
00:23:12,489 --> 00:23:15,160
mensen bleven doorgaan
hun normale leven leiden.

229
00:23:23,400 --> 00:23:26,169
Kinderen bleven spelen
in het radioactieve zand

230
00:23:26,202 --> 00:23:28,071
van de pretparken

231
00:23:28,104 --> 00:23:30,973
terwijl radioactieve deeltjes
vielen op het terrein.

232
00:23:38,414 --> 00:23:41,117
[dramatische muziek]

233
00:23:48,924 --> 00:23:51,026
Tegen de avond van 26 april,

234
00:23:51,059 --> 00:23:53,327
ramen en deuren
had verzegeld moeten zijn

235
00:23:53,359 --> 00:23:55,096
en jodidetabletten ingeslikt.

236
00:24:00,099 --> 00:24:03,003
Maar zo'n bestelling was er wel
niet gegeven.

237
00:24:08,575 --> 00:24:11,378
Alleen de overheid
begonnen met het distribueren van jodide

238
00:24:11,411 --> 00:24:13,347
10 dagen na de explosie.

239
00:24:14,646 --> 00:24:16,582
Verkeerde doseringen waren er ook
toegediend aan kinderen.

240
00:24:17,583 --> 00:24:20,119
Op dat moment was het nutteloos.

241
00:24:20,152 --> 00:24:23,389
Jodide kan beschermen
van schildklierkanker

242
00:24:23,422 --> 00:24:25,356
alleen als het gegeven wordt
op het juiste moment;

243
00:24:25,389 --> 00:24:28,527
maximaal 18
uur na blootstelling.

244
00:24:33,998 --> 00:24:37,902
[Andrew] In Tsjernobyl, de
bevolking werd niet verplaatst.

245
00:24:37,934 --> 00:24:41,171
De besmette levensmiddelen
binnen de voedselketen werden gehouden

246
00:24:41,203 --> 00:24:42,839
voor een kritieke periode

247
00:24:42,873 --> 00:24:44,641
en jodiumtabletten
werden niet uitgedeeld

248
00:24:44,673 --> 00:24:47,344
om de schildklier te beschermen
van schildklierkanker.

249
00:24:47,977 --> 00:24:49,513
[Verteller] Het was chaos.

250
00:24:51,181 --> 00:24:53,449
Niemand had er een
opleiding in bestraling.

251
00:24:54,516 --> 00:24:57,119
Bij Chios Nationaal
Medische Bibliotheek,

252
00:24:57,151 --> 00:24:59,121
de bibliothecarissen zelfs
een bestelling ontvangen

253
00:24:59,153 --> 00:25:01,022
om alle boeken mee te nemen
uit de schappen

254
00:25:01,055 --> 00:25:03,359
dat bevatte de
woord straling.

255
00:25:05,392 --> 00:25:07,595
De ramp breidde zich uit.

256
00:25:11,032 --> 00:25:13,668
Niemand in de omgeving
gebieden werden geëvacueerd

257
00:25:13,700 --> 00:25:17,138
tot ongeveer 36 uur
nadat de ramp begon.

258
00:25:18,138 --> 00:25:19,607
Tegen die tijd,

259
00:25:19,640 --> 00:25:21,976
veel bewoners waren dat al
klagen over hoofdpijn,

260
00:25:22,008 --> 00:25:26,412
braken, en andere vroeg
tekenen van stralingsziekte.

261
00:25:26,446 --> 00:25:27,849
Het was angstaanjagend.

262
00:25:31,050 --> 00:25:33,686
Maar de situatie
kritisch geworden.

263
00:25:33,718 --> 00:25:36,956
De evacuaties van Pripyat
de volgende dag begonnen

264
00:25:36,988 --> 00:25:38,057
op 27 april.

265
00:25:47,599 --> 00:25:50,468
[dramatische muziek]

266
00:26:19,126 --> 00:26:20,729
De mensen die leven
rond Tsjernobyl

267
00:26:20,761 --> 00:26:23,331
werden uiteindelijk op de hoogte gebracht
over het ongeval.

268
00:26:33,540 --> 00:26:35,175
Maar de autoriteiten hebben dit ten onrechte verklaard

269
00:26:35,209 --> 00:26:37,144
dat ze het onder controle hadden.

270
00:26:37,178 --> 00:26:40,647
En dat de evacuatie
was slechts tijdelijk.

271
00:26:40,680 --> 00:26:43,650
Alleen het meest noodzakelijke
spullen waren nodig.

272
00:26:43,682 --> 00:26:46,686
Persoonlijke documenten en
wat eten, werd hen verteld.

273
00:26:57,997 --> 00:26:59,465
Binnen een paar uur is

274
00:26:59,497 --> 00:27:01,499
mensen moesten hun huizen verlaten,

275
00:27:01,533 --> 00:27:03,369
hun hele leven achter zich.

276
00:27:08,805 --> 00:27:11,977
[rustige, vrolijke muziek]

277
00:27:17,714 --> 00:27:22,620
Er werd hen verteld dat dit zo was
slechts drie dagen weg.

278
00:27:32,395 --> 00:27:34,464
Ze zouden nooit meer terugkomen.

279
00:27:44,138 --> 00:27:47,141
De evacuatie vond plaats
een gigantische operatie.

280
00:27:47,175 --> 00:27:50,779
49.000 mensen werden gedwongen
binnen vier uur te vluchten.

281
00:27:50,811 --> 00:27:53,647
[dramatische muziek]

282
00:28:01,488 --> 00:28:04,758
Ambtenaren zijn eindelijk gesloten
uit het gebied vóór 14 mei,

283
00:28:04,790 --> 00:28:08,193
het vaststellen van een uitsluiting
zone rond de reactor

284
00:28:08,226 --> 00:28:12,531
en een ander evacueren
116.000 inwoners.

285
00:28:16,701 --> 00:28:20,573
Maar het was te laat.
De schade was aangericht.

286
00:28:22,206 --> 00:28:23,841
Iemand bij de
top moet beslissen

287
00:28:23,875 --> 00:28:25,176
wat gaat er gebeuren.

288
00:28:25,210 --> 00:28:26,577
Maar wat ik niet
denk dat het zal gebeuren

289
00:28:26,611 --> 00:28:28,047
is dat ze dat zullen doen
plotseling, als het ware,

290
00:28:28,079 --> 00:28:29,746
kom schoon en word heel open,

291
00:28:29,779 --> 00:28:31,816
internationaal toestaan
inspectie zelf.

292
00:28:31,848 --> 00:28:33,784
Wat is nog veel meer
waarschijnlijk zal gebeuren is dat

293
00:28:33,817 --> 00:28:35,485
in de loop van de tijd,

294
00:28:35,518 --> 00:28:38,655
nieuwe informatie zal zijn
druppelsgewijs vrijgelaten.

295
00:28:38,689 --> 00:28:41,091
Maar dit zal komen
uit zoals zij dat nodig achten.

296
00:28:41,123 --> 00:28:43,492
Dat gaan ze niet doen
open plotseling de deuren

297
00:28:43,526 --> 00:28:45,528
voor mensen om naar binnen te gaan
kijk wat er is gebeurd.

298
00:28:45,562 --> 00:28:47,164
En dat denk ik niet
ze gaan het accepteren

299
00:28:47,197 --> 00:28:48,732
internationale hulp ook niet.

300
00:28:51,401 --> 00:28:54,136
[Verteller] Mensen waren ontroerd
naar andere regio's in Oekraïne,

301
00:28:54,169 --> 00:28:57,672
en het grootste deel van de energiecentrale
arbeiders werden naar Kiev gestuurd.

302
00:28:57,706 --> 00:29:02,545
In totaal zo'n 350.000
mensen werden geëvacueerd.

303
00:29:10,817 --> 00:29:13,554
[dramatische muziek]

304
00:29:13,588 --> 00:29:16,390
Geen nieuws over Tsjernobyl
opgedoken tot de volgende dagen

305
00:29:16,422 --> 00:29:18,858
in de rest van de Sovjet-Unie.

306
00:29:18,891 --> 00:29:20,494
Sterker nog,

307
00:29:20,526 --> 00:29:22,361
alleen de burgers vonden
uit over de catastrofe

308
00:29:22,395 --> 00:29:24,565
via buitenlands
communicatie kanalen.

309
00:29:26,765 --> 00:29:28,868
De Sovjet-media
kanalen bleven stil

310
00:29:28,900 --> 00:29:30,836
tot Zweden dat was
het eerste land

311
00:29:30,869 --> 00:29:33,639
om dat iets te ontdekken
rampzalig was gebeurd.

312
00:29:35,875 --> 00:29:38,378
Dit dwong de Sovjet
regering naar buiten treden.

313
00:29:43,548 --> 00:29:47,553
Zo'n enorme ramp was dat
onmogelijk om je lang te verstoppen.

314
00:29:51,522 --> 00:29:54,524
Straling verspreid
snel door Europa,

315
00:29:54,558 --> 00:29:57,361
onmiddellijk van invloed
Scandinavische landen.

316
00:30:00,696 --> 00:30:02,665
Het was pas op 14 mei,

317
00:30:02,698 --> 00:30:04,900
na de 1e van
Meifeesten,

318
00:30:04,933 --> 00:30:07,636
en drie weken
na het ongeval,

319
00:30:07,670 --> 00:30:11,541
die Gorbatsjov besloot te maken
een publieke aankondiging op televisie.

320
00:30:11,574 --> 00:30:12,775
Vandaag op de Sovjet-televisie,

321
00:30:12,808 --> 00:30:14,443
De heer Gorbatsjov zei het ongeval

322
00:30:14,477 --> 00:30:17,179
heeft diep getroffen
het Sovjet-volk.

323
00:30:17,211 --> 00:30:19,780
En zoals hij het zei:
verstoorde wereldopinie.

324
00:30:19,814 --> 00:30:21,517
Hij vertelde het aan zijn landgenoten

325
00:30:21,549 --> 00:30:23,519
dat is het ergste
nu achter hen.

326
00:30:23,551 --> 00:30:26,754
Het heeft zeker geduurd
Meneer Gorbatsjov al heel lang

327
00:30:26,788 --> 00:30:27,722
publiek gaan.

328
00:30:29,623 --> 00:30:32,527
[Vertaler] Dat waren we onlangs
getroffen door een ramp;

329
00:30:32,559 --> 00:30:35,395
de kerncentrale van Tsjernobyl
machtsongeval.

330
00:30:35,429 --> 00:30:37,398
Het heeft diep getroffen
het Sovjet-volk

331
00:30:37,431 --> 00:30:38,766
en verstoorde wereldopinie.

332
00:30:38,798 --> 00:30:41,634
[dramatische muziek]

333
00:30:45,837 --> 00:30:48,709
[Verteller] Eindelijk het nieuws
het hele land bereikt.

334
00:30:54,880 --> 00:30:56,948
[Reporter] Het witte huis
zegt de poging van de heer Reagan

335
00:30:56,981 --> 00:31:00,418
om de situatie te bespreken
met de heer Gorbatsjov persoonlijk

336
00:31:00,451 --> 00:31:02,721
zijn genegeerd door de
Kremlin voor vier dagen.

337
00:31:04,788 --> 00:31:06,857
Ze zijn meestal een
beetje gesloten mond.

338
00:31:06,890 --> 00:31:09,459
[onhoorbaar praten]

339
00:31:09,493 --> 00:31:11,696
Dat denken wij niet
zij hebben voorzien

340
00:31:11,728 --> 00:31:14,631
als volledige en snelle informatie
zoals ze zouden moeten hebben.

341
00:31:14,665 --> 00:31:17,901
Onze eigen foto's
geef ons informatie

342
00:31:17,934 --> 00:31:20,771
dat suggereert de
het aantal slachtoffers is hoger

343
00:31:20,803 --> 00:31:23,372
dan degenen die dat zijn geweest
aangekondigd door de Sovjet-Unie

344
00:31:23,406 --> 00:31:25,576
tot nu toe in goede orde.

345
00:31:25,609 --> 00:31:28,444
[dramatische muziek]

346
00:31:54,734 --> 00:31:56,469
[Verteller] Als de
crisis voortgezet,

347
00:31:56,502 --> 00:31:59,505
economischer, technischer,
en wetenschappelijke krachten

348
00:31:59,539 --> 00:32:00,641
werden gemobiliseerd.

349
00:32:06,712 --> 00:32:09,548
Het was een frontlijn
noodsituatie.

350
00:32:15,054 --> 00:32:18,791
De radioactieve wolk
bleef over Europa zweven.

351
00:32:20,525 --> 00:32:24,463
Het bereikte al snel de Verenigde
Koninkrijk, Frankrijk en Italië.

352
00:32:24,496 --> 00:32:26,864
De Franse autoriteiten
ontkende zijn aanwezigheid.

353
00:32:31,735 --> 00:32:32,937
In Tsjernobyl,

354
00:32:32,969 --> 00:32:36,039
de radioactiviteit
bleef klimmen.

355
00:32:36,073 --> 00:32:40,044
Miljoenen hectaren bos en
landbouwgronden waren verontreinigd.

356
00:32:40,076 --> 00:32:42,679
En hoewel veel
mensen werden geëvacueerd,

357
00:32:42,711 --> 00:32:45,414
honderdduizenden
er bleef meer over.

358
00:32:58,526 --> 00:33:02,797
Dieren waren ook hoog
vervuild en verlaten achtergelaten.

359
00:33:02,831 --> 00:33:07,601
Niemand zorgde voor hen.
Hun eigenaren wilden niet terugkeren.

360
00:33:07,635 --> 00:33:09,871
Speciale jacht
Er werden ploegen gevormd,

361
00:33:09,903 --> 00:33:13,707
het doden van katten, honden en al het andere
dieren vanwege de angst

362
00:33:13,741 --> 00:33:15,877
dat ze zouden behouden
het verspreiden van de straling.

363
00:33:29,588 --> 00:33:32,558
Binnenkort, maar helaas
niet snel genoeg,

364
00:33:32,590 --> 00:33:34,526
de hele wereld besefte

365
00:33:34,560 --> 00:33:37,429
dat het getuige was
een historische gebeurtenis.

366
00:33:50,040 --> 00:33:52,609
[rustige muziek]

367
00:34:09,625 --> 00:34:12,527
34 jaar na de ramp,

368
00:34:12,561 --> 00:34:16,864
het gebied van Tsjernobyl blijft bestaan
onbewoonbaar en verlaten.

369
00:34:16,897 --> 00:34:20,468
Hoewel Pripyat veilig is
genoeg voor een kort bezoek,

370
00:34:20,502 --> 00:34:23,038
de schoonmaak was een
enorme operatie.

371
00:34:23,071 --> 00:34:26,607
Het heeft jaren geduurd en is betrokken geweest
honderdduizenden mensen.

372
00:34:27,741 --> 00:34:29,043
Vandaag de dag is het verrassend dat

373
00:34:29,075 --> 00:34:32,612
er zijn er nog ongeveer 120
mensen die zichzelf vestigden

374
00:34:32,646 --> 00:34:35,016
en leven nog steeds
in de uitsluitingszone.

375
00:34:36,617 --> 00:34:39,053
Er wonen ongeveer 8 miljoen mensen
in de besmette gebieden

376
00:34:39,086 --> 00:34:42,022
van Oekraïne,
Rusland en Wit-Rusland.

377
00:34:42,989 --> 00:34:44,691
Al die jaren lang

378
00:34:44,723 --> 00:34:46,725
ze hebben geleefd
op verontreinigde grond

379
00:34:46,759 --> 00:34:47,928
en radioactief voedsel.

380
00:34:53,497 --> 00:34:56,901
Dit is een probleem dat heeft
systematisch genegeerd.

381
00:35:11,681 --> 00:35:12,783
[Joseph] In neemt erna

382
00:35:12,817 --> 00:35:15,052
het is heel lang geleden
ontsmetten.

383
00:35:15,085 --> 00:35:16,686
Je weet dat die ene
in het begin testen

384
00:35:16,718 --> 00:35:19,523
Het moeten vele jaren zijn geweest
geleden, ruim 30 jaar geleden.

385
00:35:19,555 --> 00:35:20,657
Het duurde jaren

386
00:35:20,689 --> 00:35:23,059
vóór de mensen
kon daar teruggaan

387
00:35:23,091 --> 00:35:24,628
en zelfs toen mocht het niet

388
00:35:24,660 --> 00:35:26,796
om het voedsel te eten dat daar groeit.

389
00:35:26,829 --> 00:35:29,765
Het kan jaren en jaren duren
voordat het weer normaal wordt.

390
00:35:57,657 --> 00:36:00,594
[Verteller] De gevolgen
worden vandaag de dag nog steeds gevoeld.

391
00:36:08,834 --> 00:36:10,069
Onder mensen,

392
00:36:10,102 --> 00:36:12,571
straling geïnduceerd
ziekten en sterfgevallen door kanker

393
00:36:12,604 --> 00:36:14,740
op de lange termijn werd verwacht,

394
00:36:14,772 --> 00:36:18,576
waaronder schildklierkanker,
geboorteafwijkingen, mutaties,

395
00:36:18,610 --> 00:36:23,449
en vervormingen, intellectueel
en lichamelijke handicaps,

396
00:36:26,851 --> 00:36:28,752
en algehele pijn en lijden.

397
00:36:32,656 --> 00:36:35,560
[machine piept]

398
00:36:45,568 --> 00:36:48,671
[levendige, vrolijke muziek]

399
00:36:57,913 --> 00:37:01,617
Vee en wilde dieren
werden eveneens zwaar getroffen.

400
00:37:28,673 --> 00:37:31,510
[dramatische muziek]

401
00:37:52,761 --> 00:37:53,897
In West-Duitsland,

402
00:37:53,930 --> 00:37:56,267
het syndroom van Down bereikte een hoogtepunt
gedurende negen maanden in 87.

403
00:38:09,378 --> 00:38:11,681
De Verenigde Naties
Wetenschappelijk Comité

404
00:38:11,713 --> 00:38:13,782
meldde dat meer
dan 6.000 kinderen

405
00:38:13,815 --> 00:38:17,685
daarna schildklierkanker ontwikkeld
blootgesteld worden aan straling.

406
00:38:22,357 --> 00:38:24,692
[mensen lachen]

407
00:38:24,725 --> 00:38:26,660
Hoewel sommige deskundigen
onlangs hebben beweerd

408
00:38:26,694 --> 00:38:30,397
waar geen bewijs voor is
een grote impact op de volksgezondheid

409
00:38:30,429 --> 00:38:32,732
toe te schrijven aan
blootstelling aan straling

410
00:38:32,766 --> 00:38:34,968
Twintig jaar na het ongeval.

411
00:38:39,804 --> 00:38:40,940
[Vrouw] De prinses van Wales

412
00:38:40,973 --> 00:38:42,342
had gevraagd om langs te komen
deze kinderen.

413
00:38:42,375 --> 00:38:44,077
Ze lijden allemaal
van ziekten

414
00:38:44,109 --> 00:38:47,412
die niet behandeld kan worden
effectief in de Sovjet-Unie.

415
00:38:47,446 --> 00:38:49,681
Ik ben zelf drie, vier jaar oud,

416
00:38:49,714 --> 00:38:51,417
kanker hebben die
lijken verbonden te zijn

417
00:38:51,449 --> 00:38:52,885
met de ramp in Tsjernobyl.

418
00:39:08,799 --> 00:39:11,636
[dramatische muziek]

419
00:39:36,891 --> 00:39:38,426
[Verteller] De
vereffenaars waren niet in staat

420
00:39:38,460 --> 00:39:40,662
om terug te keren naar een normaal leven.

421
00:39:46,901 --> 00:39:49,638
Ze waren allemaal het slachtoffer van
het Tsjernobyl-syndroom.

422
00:39:53,139 --> 00:39:56,710
Degenen die het overleefden waren dat wel
gehandicapt of niet in staat om te werken.

423
00:39:58,711 --> 00:40:00,047
[Vertaler] Zelfs
robots konden niet werken

424
00:40:00,079 --> 00:40:02,782
bovenop die gebouwen
vanwege de straling.

425
00:40:02,815 --> 00:40:03,982
En dus stuurden ze mensen.

426
00:40:04,015 --> 00:40:06,017
Het was zo gevaarlijk
de mannen zijn nooit gebleven

427
00:40:06,051 --> 00:40:08,354
ruim 20 tot 40
seconden daar.

428
00:40:08,386 --> 00:40:10,689
Anders zouden ze het krijgen
volledig bestraald.

429
00:40:22,800 --> 00:40:24,068
[Vrouw] Anatoly
Vinucor werkte vroeger

430
00:40:24,101 --> 00:40:26,503
als ziekenhuis
begeleider in de omgeving.

431
00:40:26,537 --> 00:40:29,740
Hij werd zojuist naar de site gestuurd
minuten na de explosie.

432
00:40:31,475 --> 00:40:34,310
[Vertaler] De dokters hebben het gevonden
straling brandt op mijn gezicht,

433
00:40:34,344 --> 00:40:36,914
in mijn borstkas,
en in mijn keel.

434
00:40:36,946 --> 00:40:38,381
Ik kon nauwelijks eten.

435
00:40:38,415 --> 00:40:40,416
Ik keek door mijn
raam de hele dag.

436
00:40:40,448 --> 00:40:42,385
Ik zag een auto die
reed met grote zwarte tassen

437
00:40:42,418 --> 00:40:43,787
rechtstreeks naar de begraafplaats.

438
00:40:45,454 --> 00:40:46,756
[Vrouw] Vandaag,

439
00:40:46,789 --> 00:40:48,091
Anatoly heeft last van
een tiental ziekten,

440
00:40:48,124 --> 00:40:50,526
allemaal als gevolg van de
blootstelling aan de straling.

441
00:40:50,559 --> 00:40:52,860
En met een kleine
pensioen om van te leven,

442
00:40:52,893 --> 00:40:55,996
hij heeft moeite om ermee om te gaan
de medicatiekosten.

443
00:40:56,029 --> 00:40:57,932
De Vereniging
Sawyers Tsjernobyl

444
00:40:57,966 --> 00:41:01,002
biedt financiële steun
voor slachtoffers als Anatoly.

445
00:41:01,034 --> 00:41:03,437
De president zegt dat velen
van hen hebben de indruk

446
00:41:03,471 --> 00:41:04,805
ze zijn vergeten.

447
00:41:06,140 --> 00:41:07,775
[Vertaler] Medische hulp
voor de bevolking van Tsjernobyl

448
00:41:07,807 --> 00:41:09,142
is achtvoudig gekrompen.

449
00:41:09,175 --> 00:41:11,544
Vandaag zijn het er nog maar 6
miljoen pruimers.

450
00:41:11,577 --> 00:41:14,849
Dat komt neer op 20 euro
cent per persoon per jaar.

451
00:41:14,881 --> 00:41:17,083
De Oekraïense regering
heeft geen respect.

452
00:41:24,322 --> 00:41:25,924
[Verteller] Volgens
aan het leger,

453
00:41:25,958 --> 00:41:28,461
van de 600.000 vereffenaars,

454
00:41:30,162 --> 00:41:31,797
10% is overleden

455
00:41:35,834 --> 00:41:38,437
en 200.000 zijn gehandicapt.

456
00:41:41,938 --> 00:41:44,742
[dramatische muziek]

457
00:41:48,545 --> 00:41:51,981
De werkelijke hoeveelheid straling
deze mensen worden blootgesteld

458
00:41:52,015 --> 00:41:54,317
is nooit aan hen geopenbaard.

459
00:41:58,888 --> 00:42:00,891
Er waren veel leugens

460
00:42:01,691 --> 00:42:04,860
en slechts enkelen beseften het
de reikwijdte van deze leugens.

461
00:42:07,963 --> 00:42:10,966
Op het tweede jubileum
van de ramp in Tsjernobyl,

462
00:42:10,999 --> 00:42:15,504
op 27 april,
1988, Valery Legasov,

463
00:42:15,535 --> 00:42:17,971
het hoofd van de commissie
het onderzoeken,

464
00:42:18,004 --> 00:42:20,808
en wie zo had gewerkt
moeilijk om de waarheid te onthullen,

465
00:42:21,942 --> 00:42:24,044
besloot een einde aan zijn leven te maken.

466
00:42:37,090 --> 00:42:38,959
Hij had opgenomen en
de banden verborgen

467
00:42:38,992 --> 00:42:41,960
ingenieur de schuld geven
Anatoly Dyatlov,

468
00:42:41,993 --> 00:42:43,595
wie de leiding had
van de veiligheidstest

469
00:42:43,629 --> 00:42:46,098
die tot de ramp heeft geleid,

470
00:42:46,130 --> 00:42:48,301
en andere superieuren
voor het voorval.

471
00:42:58,475 --> 00:43:00,477
[Mike] We gaan
vanmiddag te praten

472
00:43:00,510 --> 00:43:03,081
over de gevolgen van Tsjernobyl

473
00:43:03,113 --> 00:43:06,616
iets van de orde van 40
of er zouden 45 doden kunnen worden verwacht

474
00:43:06,650 --> 00:43:09,820
in alle daaropvolgende jaren, zoals
een gevolg van dit ongeval.

475
00:43:15,490 --> 00:43:18,093
[dramatische muziek]

476
00:43:24,367 --> 00:43:25,468
[Verteller] Tot op de dag van vandaag

477
00:43:25,501 --> 00:43:27,936
slechts 59 doden
officieel opgenomen

478
00:43:27,969 --> 00:43:29,972
en toegeschreven aan de ramp.

479
00:43:31,105 --> 00:43:34,075
De exacte werkelijke mens
kosten van Tsjernobyl

480
00:43:34,108 --> 00:43:35,643
zal nooit echt bekend worden.

481
00:43:38,012 --> 00:43:40,381
Er zijn weinig betrouwbare gegevens.

482
00:43:43,082 --> 00:43:45,418
De volledige gevolgen
van het ongeval,

483
00:43:45,452 --> 00:43:47,455
inclusief de gevolgen voor de gezondheid,

484
00:43:47,488 --> 00:43:49,991
blijven zeer bediscussieerd
en weinig bestudeerd.

485
00:43:52,124 --> 00:43:56,662
De meeste schattingen variëren van
4.000 tot 93.000 doden.

486
00:44:06,971 --> 00:44:09,941
In de eerste paar maanden
na de catastrofe,

487
00:44:09,975 --> 00:44:12,678
Pripyat werd een
natuurreservaat.

488
00:44:16,113 --> 00:44:18,683
Er werden bloemen geplant
langs de trottoirs.

489
00:44:18,715 --> 00:44:20,951
Er lagen nog goederen in de winkels.

490
00:44:20,985 --> 00:44:23,988
En zelfs het verkeer
verlichting bleef werken.

491
00:44:24,021 --> 00:44:27,625
Maar er waren geen auto's en
geen teken van menselijk leven.

492
00:44:28,991 --> 00:44:30,159
Naarmate de tijd verstreek,

493
00:44:30,192 --> 00:44:33,397
de stad werd meer en
leger en stiller.

494
00:44:34,364 --> 00:44:36,699
Enkele oude bewoners
illegaal teruggeklommen

495
00:44:36,732 --> 00:44:39,102
naar hun eigen huis te gaan
kijken of ze het konden vinden

496
00:44:39,134 --> 00:44:41,336
de spullen die
ze hadden achtergelaten,

497
00:44:42,437 --> 00:44:45,140
alleen om dat te beseffen
er was niets,

498
00:44:45,173 --> 00:44:47,009
en dat het allemaal voorbij was.

499
00:44:48,410 --> 00:44:51,680
Mensen kwamen de winkels beroven
en stal wat er nog over was.

500
00:44:51,712 --> 00:44:55,149
Mensen nemen nog steeds dingen over
de dode stad als souvenir.

501
00:44:58,752 --> 00:45:01,722
Pripyat zou dat wel eens kunnen zijn
de laatste plek op aarde

502
00:45:01,755 --> 00:45:05,725
om een beetje Sovjet te behouden
Unie in de staat van de jaren tachtig.

503
00:45:06,859 --> 00:45:10,164
Nu hebben bomen en planten dat ook
midden op de wegen gegroeid

504
00:45:10,196 --> 00:45:12,733
en zijn aan het herwinnen
de hele stad.

505
00:45:12,765 --> 00:45:14,501
De bloemen zijn verdwenen.

506
00:45:14,533 --> 00:45:16,502
De Sovjet-appartementen
zijn aan het afbrokkelen.

507
00:45:17,436 --> 00:45:19,372
De posters van de parades van 1 mei

508
00:45:19,404 --> 00:45:21,073
versier nog steeds de gebouwen.

509
00:45:25,177 --> 00:45:29,147
Het pretpark met de
Botsauto's werden nooit gebruikt.

510
00:45:29,180 --> 00:45:31,350
En het reuzenrad
dat is nooit veranderd

511
00:45:31,383 --> 00:45:34,019
is een iconisch geworden
symbool van de ramp.

512
00:45:38,823 --> 00:45:41,992
In de gebieden net daarbuiten
de uitsluitingszone,

513
00:45:42,025 --> 00:45:44,494
mensen beginnen
hervestigen.

514
00:45:44,527 --> 00:45:47,330
De dodelijke ramp van
Tsjernobyl en de spookstad

515
00:45:47,364 --> 00:45:50,333
hadden achtergelaten
fascineerde veel mensen.

516
00:45:50,367 --> 00:45:54,671
Verrassend genoeg zelfs
werd een toeristische hotspot.

517
00:45:54,703 --> 00:45:59,375
In 2011 werd Oekraïne geopend
het gebied toegankelijk maken voor toeristen.

518
00:45:59,408 --> 00:46:00,776
De stad gunt ons een inkijkje

519
00:46:00,810 --> 00:46:04,613
van wat een echte post-apocalyptische
wereld eruit ziet.

520
00:46:04,646 --> 00:46:08,083
Verlaten steden,
verlaten gebouwen,

521
00:46:08,115 --> 00:46:13,121
overwoekerde straten, hoog
gras, roestige voertuigen.

522
00:46:14,055 --> 00:46:17,324
Alles brokkelt af, breekt,

523
00:46:17,357 --> 00:46:20,761
en daaronder wilde dieren.

524
00:46:20,795 --> 00:46:22,397
Het trekt talloze toeristen

525
00:46:22,429 --> 00:46:24,364
die geïnteresseerd zijn
in zijn geschiedenis,

526
00:46:24,397 --> 00:46:28,668
in zijn gevaar, en in onderdompeling
zichzelf in het verleden.

527
00:46:29,669 --> 00:46:31,138
In werkelijkheid,

528
00:46:31,171 --> 00:46:33,506
de uitsluitingszone was
gerangschikt als de meest exotische plaats

529
00:46:33,539 --> 00:46:36,744
voor het toerisme in de
wereld door Forbes in 2009.

530
00:46:37,544 --> 00:46:40,813
De zone wordt bezocht door
ruim 70.000 mensen

531
00:46:40,846 --> 00:46:44,116
van overal rond
wereld elk jaar.

532
00:46:44,148 --> 00:46:46,752
Deze plaats van tragedie
werd een legende.

533
00:46:46,784 --> 00:46:50,156
Het is populair onder
fotografen en auteurs.

534
00:46:50,188 --> 00:46:54,059
Het komt ook voor in
films en videogames.

535
00:46:54,091 --> 00:46:55,526
Zelfs de illegale bezoekers

536
00:46:55,559 --> 00:46:58,662
begon binnen te sluipen
de no-go-zone.

537
00:46:58,696 --> 00:47:00,131
Jagers en ontdekkingsreizigers

538
00:47:00,164 --> 00:47:02,633
die naar op zoek waren
een adrenalinekick

539
00:47:02,667 --> 00:47:05,736
of in de hoop eng te vinden
scènes en objecten

540
00:47:05,768 --> 00:47:08,839
voer nog steeds de sites in die
zijn ten strengste verboden.

541
00:47:10,139 --> 00:47:11,574
Er wordt gezegd dat
de stad zal vallen

542
00:47:11,607 --> 00:47:15,710
volledig in verval
in de komende twintig jaar bezitten.

543
00:47:15,743 --> 00:47:18,481
De stad die dat was
ooit zo vol leven,

544
00:47:18,513 --> 00:47:21,084
liet alleen maar griezelige herinneringen achter.

545
00:47:21,116 --> 00:47:24,453
De stad die ooit
vertegenwoordigde hoop en triomf

546
00:47:24,486 --> 00:47:27,855
vertegenwoordigt vandaag,
vernietiging en nederlaag.

547
00:47:28,856 --> 00:47:33,795
Pripyat werd verwijderd uit de
kaarten. Het werd een dode stad.

548
00:47:34,529 --> 00:47:35,697
Maar vandaag,

549
00:47:35,730 --> 00:47:38,634
het lijkt erop dat de natuur is begonnen
om weer tot leven te komen.

550
00:47:55,648 --> 00:47:58,751
[levendige, vrolijke muziek]

551
00:48:03,721 --> 00:48:06,457
De impact op de omgeving
bos en wild

552
00:48:06,491 --> 00:48:09,361
blijft ook een gebied
van actief onderzoek.

553
00:48:11,663 --> 00:48:14,366
In de onmiddellijke
nasleep van het ongeval,

554
00:48:14,399 --> 00:48:17,767
een gebied werd bekend
als het ‘rode bos’.

555
00:48:17,800 --> 00:48:19,503
De hoge stralingsniveaus

556
00:48:19,537 --> 00:48:21,872
kleurde de den
bomen roodbruin

557
00:48:21,905 --> 00:48:26,409
na het absorberen van zulke dodelijke
hoge stralingsniveaus.

558
00:48:26,443 --> 00:48:28,478
Er moest worden gekapt.

559
00:48:30,212 --> 00:48:33,382
Dat wordt nog steeds aangenomen in het gebied
het meest vervuilde land zijn

560
00:48:33,415 --> 00:48:34,717
op de planeet.

561
00:48:34,750 --> 00:48:36,819
Land dat zal duren
duizenden jaren

562
00:48:36,853 --> 00:48:38,422
om weer gezond te worden.

563
00:48:41,789 --> 00:48:45,628
Vandaag de dag de uitsluiting
zone is griezelig stil.

564
00:48:45,660 --> 00:48:48,664
Maar het blijkt ook
vol leven.

565
00:48:48,696 --> 00:48:52,500
Moeder natuur begon
om deze plek terug te winnen.

566
00:48:52,532 --> 00:48:55,770
De regio is gevuld met een
verscheidenheid aan wilde dieren en bossen

567
00:48:55,802 --> 00:48:57,839
die floreerden en binnenslopen

568
00:48:57,871 --> 00:48:59,875
zonder inmenging
van mensen.

569
00:49:00,775 --> 00:49:01,943
Andere wilde wezens

570
00:49:01,976 --> 00:49:04,444
dat de mensen zo waren
vastbesloten buiten te blijven

571
00:49:04,477 --> 00:49:06,547
begon weer te verschijnen.

572
00:49:06,580 --> 00:49:08,815
Er werden bruine beren gezien
voor de eerste keer

573
00:49:08,847 --> 00:49:11,584
na afwezigheid
al meer dan een eeuw.

574
00:49:12,352 --> 00:49:16,722
Wolven, herten, lynxen,
bevers, zwijnen en elanden

575
00:49:16,755 --> 00:49:19,458
gezien dat ze vrij rondliepen
in de dichte bossen

576
00:49:19,491 --> 00:49:21,693
die nu de omgeving omringen
stille elektriciteitscentrale.

577
00:49:31,868 --> 00:49:34,705
De door de mens veroorzaakte ramp
die deze plek verpestte

578
00:49:34,738 --> 00:49:38,709
maakte er een unicum van
toevluchtsoord voor wilde dieren.

579
00:49:49,019 --> 00:49:51,754
Maar ondanks de
dichte vegetatie,

580
00:49:51,786 --> 00:49:55,658
en ook al zou dit kunnen
verschijnen als ongerepte wildernis,

581
00:49:55,690 --> 00:49:57,426
dat is het niet.

582
00:49:57,460 --> 00:50:01,431
Het is nog steeds een besmette
verlaten woestenij.

583
00:50:01,464 --> 00:50:03,932
Het gebied heeft zich hersteld
tot op zekere hoogte,

584
00:50:03,965 --> 00:50:06,367
maar is verre van
terugkeren naar normaal.

585
00:50:07,702 --> 00:50:10,572
De dieren zijn
nog steeds radioactief.

586
00:50:10,604 --> 00:50:13,407
Maar vanwege de uitsluiting
van menselijke activiteit,

587
00:50:13,441 --> 00:50:15,676
er zijn er veel
er zijn er nu meer,

588
00:50:15,708 --> 00:50:17,911
en zij regeren de plaats.

589
00:50:18,712 --> 00:50:21,882
Dit is het bitterzoete
paradox van deze plek.

590
00:50:23,716 --> 00:50:25,518
Drie decennia later,

591
00:50:25,551 --> 00:50:29,021
het is niet zeker hoe
Straling is en zal nog steeds bestaan

592
00:50:29,055 --> 00:50:32,524
die het wild beïnvloeden
in de komende jaren.

593
00:50:32,557 --> 00:50:34,860
Maar het lijkt erop dat
de natuur kan zegevieren;

594
00:50:36,495 --> 00:50:39,364
zelfs als de mens dat heeft gedaan
het beste is om het te vernietigen.

595
00:50:41,699 --> 00:50:44,002
De macht van Tsjernobyl
fabriek bleef in bedrijf

596
00:50:44,036 --> 00:50:45,738
na het ongeval.

597
00:50:45,770 --> 00:50:48,539
Meer dan 10.000
er werken mensen

598
00:50:48,572 --> 00:50:50,676
en passende omstandigheden
moest worden verstrekt

599
00:50:50,708 --> 00:50:52,976
ergens in de buurt van de reactoren.

600
00:50:53,010 --> 00:50:55,513
Het kostte de overheid
ongeveer een maand om te beslissen

601
00:50:55,546 --> 00:50:57,716
wat te doen met de
beschadigde reactor.

602
00:50:58,749 --> 00:51:01,019
Op 20 mei 1986 werd

603
00:51:01,051 --> 00:51:04,487
uiteindelijk besloten ze dat te doen
een uniek project uitvoeren.

604
00:51:04,521 --> 00:51:07,758
Het zou zo zijn
verborgen en verzegeld.

605
00:51:07,791 --> 00:51:10,794
Een enorme versteviging
beton- en metalen structuur

606
00:51:10,826 --> 00:51:14,030
werd gebouwd rond de
beschadigde eenheid vier.

607
00:51:14,063 --> 00:51:16,999
De sarcofaag bedoeld
om als schild te fungeren

608
00:51:17,031 --> 00:51:19,568
om de straling in te dammen.

609
00:51:19,600 --> 00:51:23,439
De gigantische structuren'
de bouw duurde zeven maanden.

610
00:51:23,471 --> 00:51:25,540
Dit was een enorme uitdaging

611
00:51:25,573 --> 00:51:28,676
waar mensen voor kunnen werken
slechts een paar minuten per keer

612
00:51:28,710 --> 00:51:31,545
zonder ontvangst van een
fatale dosis straling.

613
00:51:32,679 --> 00:51:33,847
In 1988,

614
00:51:33,880 --> 00:51:35,683
Sovjetwetenschapper onthuld

615
00:51:35,717 --> 00:51:39,587
dat het alleen maar ontworpen was
20 tot 30 jaar meegaan.

616
00:51:40,587 --> 00:51:41,722
De kerncentrale van Tsjernobyl

617
00:51:41,754 --> 00:51:44,991
eindelijk afgesloten
volledig in 2000.

618
00:51:45,024 --> 00:51:48,861
Echter, de sarcofaag
toestand verslechterde.

619
00:51:48,895 --> 00:51:50,531
Het begon af te brokkelen

620
00:51:50,564 --> 00:51:53,633
en met grote waarschijnlijkheid
van instorten.

621
00:51:53,666 --> 00:51:57,637
Het magma in de reactoren
kern was nog steeds een bedreiging.

622
00:51:57,670 --> 00:52:00,673
De regering moest komen
op met een vervanging.

623
00:52:00,706 --> 00:52:03,375
Wat blijft er over van de
reactor is nu binnen

624
00:52:03,408 --> 00:52:07,045
een massief staal van 32.000 ton
insluitingsstructuur

625
00:52:07,078 --> 00:52:09,515
2016 ingezet.

626
00:52:10,848 --> 00:52:15,018
De nieuwe veilige opsluiting
werd in 2010 gebouwd

627
00:52:15,052 --> 00:52:17,588
om de eerste sarcofaag te bedekken.

628
00:52:17,620 --> 00:52:20,590
Op dat moment werd het de
grootste landobject

629
00:52:20,624 --> 00:52:24,896
ooit door mensen bewogen,
kost 2,3 miljard dollar.

630
00:52:26,630 --> 00:52:30,833
Het gebied is veiliger, maar
nog steeds zeer radioactief

631
00:52:30,866 --> 00:52:35,404
en zal waarschijnlijk zo blijven
dit tot wel 20.000 jaar lang.

632
00:52:36,906 --> 00:52:38,842
Zowel Tsjernobyl als Fukushima

633
00:52:38,875 --> 00:52:41,709
waren niveau zeven
nucleaire ongelukken,

634
00:52:41,742 --> 00:52:43,778
maar de gezondheid
gevolgen in Japan

635
00:52:43,812 --> 00:52:45,848
waren veel minder ernstig.

636
00:52:45,881 --> 00:52:47,483
gedeeltelijk,

637
00:52:47,515 --> 00:52:50,051
want er was veel meer
straling die vrijkomt bij Tsjernobyl.

638
00:52:50,084 --> 00:52:52,520
En omdat de
De reactor van de Sovjet-fabriek

639
00:52:52,552 --> 00:52:55,623
werd er niet door omringd
elke insluitingsstructuur

640
00:52:55,656 --> 00:52:58,759
zodat de straling ongehinderd kon ontsnappen.

641
00:52:58,793 --> 00:53:02,530
De ramp leidde tot kritiek
van de Sovjetregering.

642
00:53:02,563 --> 00:53:06,066
Het heeft ook een mondiale ontwikkeling aangewakkerd
anti-nucleaire beweging.

643
00:53:06,098 --> 00:53:07,734
Landen bundelden hun inspanningen

644
00:53:07,767 --> 00:53:10,636
om zoiets te bestrijden
dodelijke gevolgen.

645
00:53:10,669 --> 00:53:11,837
Maar vandaag,

646
00:53:11,870 --> 00:53:15,907
de ramp en zijn lessen
lijken uit het geheugen te verdwijnen

647
00:53:15,940 --> 00:53:20,712
maar het is nog steeds een mondiaal verschijnsel
probleem en het is nog niet voorbij.

648
00:53:20,746 --> 00:53:23,581
11 RBMK-kernreactoren

649
00:53:23,614 --> 00:53:25,751
zijn nog steeds in gebruik
in de wereld van vandaag.

650
00:53:26,617 --> 00:53:28,953
Allemaal in Rusland.

651
00:53:30,455 --> 00:53:33,057
Hoewel ze dat allemaal waren
aangepast voor de veiligheid,

652
00:53:33,089 --> 00:53:35,459
deskundigen zijn er nog steeds
manieren onderzoeken

653
00:53:35,493 --> 00:53:37,929
verder te voorkomen
nucleaire rampen.

654
00:53:39,595 --> 00:53:41,864
In tegenstelling tot wat algemeen wordt aangenomen,

655
00:53:41,898 --> 00:53:43,967
kernenergie is
nog steeds overwogen

656
00:53:43,999 --> 00:53:48,505
de veiligste energiebron ter wereld
vergelijking met andere fossiele brandstoffen

657
00:53:48,537 --> 00:53:51,908
zoals steenkool, dat is door
veruit het gevaarlijkst.

658
00:53:53,042 --> 00:53:55,745
Maar het komt niet
zonder risico.

659
00:53:55,777 --> 00:53:58,580
Hernieuwbare energie bestaat nog steeds
niet genoeg over gesproken

660
00:53:58,614 --> 00:53:59,616
in Oekraïne.

661
00:54:00,748 --> 00:54:03,785
Tsjernobyl leidde ook tot
een economische fall-out.

662
00:54:04,751 --> 00:54:06,253
Er zijn naar schatting kosten gemaakt

663
00:54:06,287 --> 00:54:09,957
ongeveer $ 235 miljard aan schadevergoeding.

664
00:54:10,959 --> 00:54:13,462
De politici waren niet voorbereid

665
00:54:13,494 --> 00:54:16,830
en niet in staat om effectief te zijn
omgaan met de nasleep.

666
00:54:16,864 --> 00:54:19,867
Het ondermijnde het geloof
in het hele systeem.

667
00:54:19,900 --> 00:54:22,036
Gorbatsjov zelf
beweerde dat het ongeval

668
00:54:22,069 --> 00:54:25,639
was misschien wel de werkelijke oorzaak
van de ineenstorting van de Sovjet-Unie.

669
00:54:30,709 --> 00:54:32,978
Tsjernobyl onthuld
de potentiële gevaren

670
00:54:33,012 --> 00:54:37,684
en de echte verwoestende
karakter van kernenergie.

671
00:54:37,716 --> 00:54:41,052
Tsjernobyl is een les
voor het heden.

672
00:54:41,085 --> 00:54:44,055
Het waarschuwt ons voor de uitdagingen
en risico's met hoge gevolgen

673
00:54:44,089 --> 00:54:47,659
van ons voortdurend evolueren
moderne samenleving.

674
00:54:47,692 --> 00:54:49,795
Naarmate de technologie zich blijft ontwikkelen,

675
00:54:49,828 --> 00:54:52,696
het is belangrijk dat wij
het inschatten en beheersen van de risico’s

676
00:54:52,729 --> 00:54:55,232
die groot zijn
schaal en complexiteit.

677
00:54:56,167 --> 00:54:59,838
Wij moeten dat kunnen
anticiperen op een mondiale catastrofe.

678
00:55:00,905 --> 00:55:02,272
Tsjernobyl was een van de ergste

679
00:55:02,305 --> 00:55:05,975
door de mens gemaakt en angstaanjagend
rampen in de geschiedenis.

680
00:55:06,009 --> 00:55:08,878
Tienduizenden
van levens werden geruïneerd

681
00:55:08,911 --> 00:55:12,515
en te veel mensen verloren
dierbaren daardoor.

682
00:55:12,549 --> 00:55:14,717
Maar Tsjernobyl leerde het
ons belangrijker

683
00:55:14,750 --> 00:55:16,952
over de kosten van leugens

684
00:55:16,984 --> 00:55:19,053
door het benadrukken van de
gebreken van het systeem

685
00:55:19,087 --> 00:55:21,857
waaruit bleek hoe zij
kan tot een ramp leiden.

686
00:55:21,890 --> 00:55:23,692
En hoe de manier waarop wij
informatie vertellen

687
00:55:23,725 --> 00:55:26,629
over wat eigenlijk
gebeurd is, kan schade veroorzaken.

688
00:55:27,728 --> 00:55:29,664
Als er iets is geleerd,

689
00:55:29,697 --> 00:55:31,733
het is die reactie
tot zo'n ramp

690
00:55:31,766 --> 00:55:36,771
moet gebaseerd zijn op helder
feiten, op wetenschap, en niet op angst.

691
00:55:38,572 --> 00:55:42,542
Transparant zijn in de huidige tijd
de samenleving is een noodzaak

692
00:55:42,576 --> 00:55:44,611
omdat de waarheid
kan ongrijpbaar zijn,

693
00:55:44,643 --> 00:55:47,013
maar consequenties
zeker niet.

694
00:55:48,281 --> 00:55:50,716
Wij maken er allemaal deel van uit
dezelfde planeet.

695
00:55:50,749 --> 00:55:52,718
En wanneer een wereld
er gebeurt een ramp,

696
00:55:52,751 --> 00:55:54,653
het zijn landen en
hun populaties

697
00:55:54,686 --> 00:55:56,555
verdienen het om te weten
wat er gebeurt

698
00:55:56,588 --> 00:55:59,025
om te voorkomen wat
gebeurde in Tsjernobyl.

699
00:56:00,592 --> 00:56:03,728
Goede kennis, protocol
en uitrusting is noodzakelijk.

700
00:56:08,766 --> 00:56:10,735
Het is ook een geweldige herinnering

701
00:56:10,768 --> 00:56:14,005
dat we de toekomst moeten sturen
generaties tegen elk risico

702
00:56:14,038 --> 00:56:17,642
van een nieuwe nucleaire apocalyps.

703
00:56:22,678 --> 00:56:27,683
Het verleden kan niet ongedaan worden gemaakt,
maar we kunnen er wel van leren.

704
00:56:28,417 --> 00:56:29,886
Tsjernobyl is een ernstige herinnering

705
00:56:29,918 --> 00:56:33,623
van de kracht van kernenergie
energie in verkeerde handen

706
00:56:33,656 --> 00:56:36,025
en de gevolgen van leugens.

707
00:56:37,025 --> 00:56:39,861
[dramatische muziek]

708
00:56:50,350 --> 00:56:55,350
Geleverd door explosieve schedel
https://twitter.com/kaboomskull